Samráð fyrirhugað 09.11.2020—25.11.2020
Til umsagnar 09.11.2020—25.11.2020
Niðurstöður í vinnslu frá 25.11.2020
Niðurstöður birtar 16.06.2021

Drög að frumvarpi til nýrra laga um markaðssvik

Mál nr. 241/2020 Birt: 09.11.2020 Síðast uppfært: 16.06.2021
  • Fjármála- og efnahagsráðuneytið
  • Drög að frumvarpi til laga
  • Málefnasvið:
  • Markaðseftirlit, neytendamál og stjórnsýsla atvinnumála

Niðurstöður birtar

Frumvarpið var samþykkt sem lög um um aðgerðir gegn markaðssvikum, nr. 60/2021. Í 7. kafla í greinargerð með frumvarpi til laganna er fjallað um samráð í samráðsgátt stjórnvalda.

Skjal að loknu samráði

Ferill máls

Málið var opið til umsagnar í gáttinni á tímabilinu 09.11.2020–25.11.2020. Umsagnir voru birtar jafnóðum og þær bárust. Skoða umsagnir. Unnið var úr þeim ábendingum og athugasemdum sem bárust og niðurstöður samráðsins birtar 16.06.2021.

Málsefni

Fjármála- og efnahagsráðherra birtir til umsagnar drög að frumvarpi til nýrra laga um markaðssvik. Frumvarpinu er ætlað að innleiða í íslenskan rétt ákvæði reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 596/2014 um markaðssvik (MAR).

Mikilvægi þess að hugað sé að heilleika markaðarins og fjárfestavernd kom bersýnilega í ljós í fjármálaáfallinu 2008. Hluti af viðbrögðum G20 ríkjanna var að ákveða að efla eftirlit og samræma viðurlög við brotum á verðbréfamarkaði. Meðal annars með tilliti til þessa samþykkti Evrópusambandið nýjar reglur um markaðssvik í formi annars vegar reglugerðar Evrópuþingsins og ráðsins (ESB) nr. 596/2014 um markaðssvik og um niðurfellingu á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2003/6/EB og tilskipunum framkvæmdastjórnarinnar 2003/124/EB, 2003/125/EB og 2004/72/EB (MAR) og hins vegar tilskipunar Evrópuþingsins og ráðsins 2014/57/ESB um refsingar vegna markaðssvika (MAD2). MAD2 fjallar um lágmarksrefsingar vegna markaðssvika, en refsingar falla ekki innan gildissviðs EES-samningsins og var MAD2 því ekki tekin upp í samninginn. Óháð því þá er mikilvægt að sambærilegar refsingar séu við markaðssvikum hér á landi og innan ESB og var því við smíði frumvarpsins höfð hliðsjón af ákvæðum MAD2.

Í samræmi við nýlega þróun í lagasetningu á fjármálamarkaði hér á landi er lagt til að sett verði sérlög um markaðssvik og að gildandi ákvæði um sama efni í lögum um verðbréfaviðskipti, nr. 108/2007, verði felld brott. En þau ákvæði byggja á eldri Evrópureglum á sama sviði, nánar tiltekið á tilskipun Evrópuþingsins og ráðsins 2003/6/EB um innherjaviðskipti og markaðsmisnotkun (MAD1).

Í kjölfar innleiðingar MAR í íslenskan rétt munu sömu reglur gilda um markaðssvik hér á landi og í Evrópu. Það stuðlar að heilleika evrópsks verðbréfamarkaðar, samræmir refsingar við brotum og kemur þannig í veg fyrir eftirlitshögnun (e. regulatory arbitrage), þ.e. að markaðsaðilar fari í kringum reglur um markaðssvik með því að stunda viðskipti sín fremur í einu aðildarríki en öðrum til að falla undir vægari kröfur eða um brot gildi vægari viðurlög.

Helstu breytinga sem felast í MAR frá gildandi rétti er að:

1. Gildissviðið er rýmra og falla nú m.a. fjármálagerningar í viðskiptum á markaðstorgi fjármálagerninga (MTF) eða skipulega markaðstorgi (OFT) undir gildissviðið reglnanna, hið sama á við um viðskipti á tilteknum mörkuðum með losunarheimildir. Hið nýja gildissviðið tekur mið af þeirri þróun sem hefur orðið á fjármálamarkaði og helst í hendur við

2. Sá lágmarkstími sem útgefanda ber að birta og á vefsetri sínu innherjaupplýsingar lengist úr einu ári í fimm ár.

3. Upplýsingaskylda vegna frestunar á birtingu breytt með þeim hætti að það ber að upplýsa markaðinn þegar innherjaupplýsingar verða til - eins fljótt og auðið er og á jafnréttisgrundvelli.

4. Nýjar heimildir fyrir fjármálafyrirtæki til að fresta birtingu upplýsinga til þess að vernda efnahagsstöðugleika.

5. Fjallað er sérstaklega um markaðsþreifingar (e. market sounding), sem fela í sér miðlun upplýsinga um fyrirhuguð viðskipti og skilmála þeirra, eins og til dæmis umfang og kjör, sem hafa ekki verið gerðar opinberar, í þeim tilgangi að kanna áhuga hugsanlegra fjárfesta til viðskiptanna.

6. Reglum um viðskipti fruminnherja og fjárhagslegra tengdra aðila er breytt.

7. Flokkun innherja breytist og hið sama á við um innherjalista. MAR gerir t.d. ráð fyrir að innherjalistar geti verið tvískiptir, þ.e. í varanlega innherja og atviksbundna innherja. Auk þess þurfa útgefendur og aðilar sem starfa fyrir þeirra hönd eða á þeirra vegum (s.s. ráðgjafar) að viðhalda innherjalistum.

8. Ákvæði um milligöngu fjármálafyrirtækis falla brott.

9. Ákvæði um rannsóknarskyldu og tilkynningarskyldu fruminnherja falla brott.

10. Útgefendur á vaxtarmarkaði fyrir lítil og meðalstór fyrirtæki undanþegnir því að gera innherjalista að ákveðnum skilyrðum uppfylltum.

11. Lögbærum yfirvöldum eru veittar auknar valdheimildir til rannsókna.

12. Komið er á samræmdum viðmiðum um lágmarks stjórnsýsluviðurlög við brotum.

Innsendar umsagnir

Afrita slóð á umsögn

#1 Samtök fjármálafyrirtækja - 25.11.2020

Meðfylgjandi er umsögn SFF um drög að frumvarpi til laga um markaðssvik.

Virðingarfyllst,

Margrét Arnheiður Jónsdóttir, lögfræðingur

Viðhengi
Afrita slóð á umsögn

#2 Ólafur Arinbjörn Sigurðsson - 25.11.2020

Umsögn um drög að frumvarpi til laga um markaðssvik

Afrita slóð á umsögn

#3 Ólafur Arinbjörn Sigurðsson - 25.11.2020

Umsögn um drög að frumvarpi til laga um markaðssvik

Viðhengi