Samráð fyrirhugað 02.07.2018—30.07.2018
Til umsagnar 02.07.2018—30.07.2018
Niðurstöður í vinnslu frá 30.07.2018
Niðurstöður birtar 05.09.2018

Breyting á ýmsum lögum vegna afnáms á uppreist æru.

Mál nr. S-86/2018 Birt: 02.07.2018 Síðast uppfært: 05.09.2018
  • Dómsmálaráðuneytið
  • Drög að frumvarpi til laga
  • Málefnasvið:
  • Almanna- og réttaröryggi
  • Dómstólar
  • Réttindi einstaklinga, trúmál og stjórnsýsla dómsmála

Niðurstöður birtar

Engar umsagnir um frumvarpið bárust í samráðsgátt.

Ferill máls

Málið var opið til umsagnar í gáttinni á tímabilinu 02.07.2018–30.07.2018. Umsagnir voru birtar í gáttinni að umsagnarfresti liðnum. Skoða umsagnir. Unnið var úr þeim ábendingum og athugasemdum sem bárust og niðurstöður samráðsins birtar 05.09.2018.

Málsefni

Með frumvarpinu er lagt til að kjörgengisskilyrði til Alþingis og sveitarstjórna verði rýmkuð í ljósi lýðræðissjónarmiða, en að breyting verði gerð á skilyrðum til þess að öðlast lögmannsréttindi og sinna ýmsum störfum og embættum í réttarvörslukerfinu og þau verði gerð strangari. 

Frumvarpið er unnið í kjölfar breytinga á almennum hegningarlögum frá 30. september sl. með lögum nr. 80/2017. Með lögunum var horfið frá þeirri framkvæmd að stjórnvöld taki ákvarðanir um uppreist æru og var dómsmálaráðuneytinu falin vinna við heildarendurskoðun á því fyrirkomulagi sem felst í uppreist æru og skilyrðum um óflekkað mannorð.

Í frumvarpinu eru kynntar tillögur að slíkri heildarendurskoðun. Með frumvarpinu er lagt til að horfið verði frá því fyrirkomulagi að stjórnvöld taki ákvarðanir um uppreist æru og þar af leiðandi verði horfið frá því að gera að skilyrði fyrir kjörgengi til sveitarstjórnar eða því að gegna tilteknum störfum/embættum/stjórnarsetu að viðkomandi hafi óflekkað mannorð eða hafi ekki gerst sekur um refsivert athæfi sem telja megi svívirðilegt að almenningsáliti. Framangreind skilyrði eru tilvísun til skilgreiningar í 5. gr. laga um kosningar til Alþingis á óflekkuðu mannorði. Þess í stað verði hæfisskilyrði skilgreind sérstaklega í lögum. Með frumvarpinu er lagt til að kjörgengisskilyrði til Alþingis og sveitarstjórna verði rýmkuð í ljósi lýðræðissjónarmiða, en að breyting verði gerð á skilyrðum til þess að öðlast lögmannsréttindi og sinna ýmsum störfum og embættum í réttarvörslukerfinu og þau verði gerð strangari. Þá er lagt til að haldið verði að mestu í óbreytt réttarástand hvað varðar hæfisskilyrði í ýmsum lögum sem ekki heyra undir málefnasvið dómsmálaráðuneytisins, og þannig verði viðkomandi ráðuneytum og starfsstéttum veittur tími og svigrúm til mats á því hvort endurskoða skuli þær kröfur sem þar eru gerðar.